دعای امام صادق (علیهالسلام) برای زائران امام حسین (علیهالسلام)
معاویه بن وهب میگوید:
بر امام صادق (علیهالسلام) وارد شدم، در حالی که ایشان در محل نماز خود بودند. نشستم تا نماز حضرت به پایان رسید. سپس شنیدم که ایشان با پروردگار خود مناجات میکرد و با عباراتی سرشار از محبت و دلسوزی، برای زائران قبر پدر بزرگوارش، حضرت سیدالشهدا (علیهالسلام)، دعا کرده و میفرمود:
«یَا مَنْ خَصَّنَا بِالْکَرَامَهِ، وَوَعَدَنَا بِالشَّفَاعَهِ، وَحَمَّلَنَا الرِّسَالَهَ، وَجَعَلَنَا وَرَثَهَ الْأَنْبِیَاءِ، وَخَتَمَ بِنَا الْأُمَمَ السَّالِفَهَ، وَخَصَّنَا بِالْوَصِیَّهِ، وَأَعْطَانَا عِلْمَ مَا مَضَى وَمَا بَقِیَ، وَجَعَلَ أَفْئِدَهً مِنَ النَّاسِ تَهْوِی إِلَیْنَا»
ای کسی که ما را به کرامت خود اختصاص دادی، و به ما وعده شفاعت دادی، و رسالت را بر عهده ما نهادی، و ما را وارثان پیامبران قرار دادی، و به وسیله ما امتهای گذشته را به پایان رساندی، و ما را به وصایت اختصاص دادی، و دانش آنچه گذشته و آنچه باقی مانده است به ما عطا کردی، و دلهایی از مردم را قرار دادی که به سوی ما گرایش یابند.
«اِغْفِرْ لِی وَلِإِخْوَانِی وَلِزُوَّارِ قَبْرِ أَبِی عَبْدِاللَّهِ الْحُسَیْنِ صَلَوَاتُ اللَّهِ عَلَیْهِ»
مرا و برادرانم و زائران قبر اباعبداللّه حسین، که درودهای خدا بر او باد، بیامرز.
«اَلَّذِینَ أَنْفَقُوا أَمْوَالَهُمْ، وَأَشْخَصُوا أَبْدَانَهُمْ رَغْبَهً فِی بِرِّنَا، وَرَجَاءً لِمَا عِنْدَکَ فِی صِلَتِنَا…»
همان کسانی که اموال خود را هزینه کردند و بدنهای خود را به حرکت درآوردند و به راه افتادند، در حالی که به نیکی و احسان به ما رغبت داشتند و به آنچه نزد توست، به سبب پیوند و ارتباط با ما، امید داشتند.
«وَسُرُوراً أَدْخَلُوهُ عَلَى نَبِیِّکَ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَیْهِ وَآلِهِ، وَإِجَابَهً مِنْهُمْ لِأَمْرِنَا، وَغَیْظاً أَدْخَلُوهُ عَلَى عَدُوِّنَا»
و با این کار، شادی و سروری بر پیامبرت محمد صلیاللهعلیهوآله وارد کردند، و فرمان ما را اجابت کردند، و با این کار، دشمن ما را به خشم آوردند.
سپس امام (علیهالسلام) فرمود:
«أَرَادُوا بِذَلِکَ رِضْوَانَکَ، فَکَافِهِمْ عَنَّا بِالرِّضْوَانِ»
آنان با این کار، رضایت تو را میخواستند؛ پس در برابر این کارشان از جانب ما، رضایت خود را پاداش آنان قرار ده، و آنان را در شب و روز حفظ و نگهبانی کن، و درباره خانوادهها و فرزندانشان که آنان پشت سر خود بر جای گذاشتهاند، بهترین جانشین و سرپرست باش، و همراه آنان باش، و آنان را از شرّ هر زورگوی سرکشی، و هر یک از آفریدگانت، چه ناتوان و چه نیرومند، و از شرّ شیطانهای جن و انس حفظ کن و بهترین چیزی را که در غربت و دوری از وطنهایشان از تو امید دارند، به آنان عطا کن؛ و نیز در برابر آنچه ما را بر فرزندان، خانوادهها و خویشاوندان خود ترجیح دادند، به آنان عطا فرما.
«اَللَّهُمَّ إِنَّ أَعْدَاءَنَا عَابُوا عَلَیْهِمْ خُرُوجَهُمْ، فَلَمْ یَنْهَهُمْ ذَلِکَ عَنِ النُّهُوضِ وَالشُّخُوصِ إِلَیْنَا، خِلَافاً مِنْهُمْ عَلَى مَنْ خَالَفَنَا»
بار خدایا! دشمنان ما، رفتن آنان را مورد سرزنش قرار دادند؛ اما این سرزنش آنان را از برخاستن و حرکت کردن به سوی ما باز نداشت؛ بلکه آنان در مخالفت با کسانی که با ما مخالفت کردند، به سوی ما آمدند.
اینجا امام صادق (علیهالسلام) دعا را از یک درخواست کلی فراتر میبرد و زائران را یکییکی، با نشانههایی که از سختی این مسیر بر بدن و دل آنان باقی مانده است، در پیشگاه خدا یاد میکند:
«فَارْحَمْ تِلْکَ الْوُجُوهَ الَّتِی غَیَّرَتْهَا الشَّمْسُ»
پس، آن چهرههایی را که آفتاب تغییر داده است، مشمول رحمت خود قرار ده.
زائرانی که مسیر را زیر آفتاب پیمودهاند؛ چهرههایی که سختی راه بر آنها اثر گذاشته است.
«وَارْحَمْ تِلْکَ الْخُدُودَ الَّتِی تَقَلَّبُ عَلَى قَبْرِ أَبِی عَبْدِاللَّهِ عَلَیْهِ السَّلَامُ»
و این گونه هایى را که بر قبر پدرم ابى عبد اللّه (علیهالسلام) قرار میگیرند و به خاک مالیده مى شود مشمول رحمت خود قرار ده.
«وَارْحَمْ تِلْکَ الْأَعْیُنَ الَّتِی جَرَتْ دُمُوعُهَا رَحْمَهً لَنَا»
و آن چشمهایی را که از روی دلسوزی برای ما، اشکهایشان جاری شده است، مشمول رحمت خود قرار ده
چشمهایی که در کنار قبر سیدالشهدا (علیهالسلام) اشک ریختهاند؛ اشکی که امام صادق (علیهالسلام) آن را نشانه محبت و دلسوزی برای اهلبیت (علیهمالسلام) میداند.
سپس امام، از دلهای زائران یاد میکند:
«وَارْحَمْ تِلْکَ الْقُلُوبَ الَّتِی جَزِعَتْ وَاحْتَرَقَتْ لَنَا»
و آن دلهایی را که برای ما بیتاب و سوختهاند، مشمول رحمت خود قرار ده.
دلهایی که با یاد مصیبت اهلبیت (علیهمالسلام) بیتاب شده و از اندوه آنان سوختهاند.
و بعد، حتی ناله و فریاد آنان را نیز در دعای خود میآورد:
«وَارْحَمْ تِلْکَ الصَّرْخَهَ الَّتِی کَانَتْ لَنَا»
و آن فریاد و نالهای را که برای ما بوده است، مشمول رحمت خود قرار ده.
و در پایان، دعای امام صادق (علیهالسلام) به اوج خود میرسد؛ گویی با همه آن دعاها همچنان نگران زائران قبر پدر بزرگوارشان هستند پس تمام زائران را با همه رنجهایی که در راه زیارت کشیدهاند، به خدا میسپارد:
«اَللَّهُمَّ إِنِّی أَسْتَوْدِعُکَ تِلْکَ الْأَنْفُسَ وَتِلْکَ الْأَبْدَانَ حَتَّى تَرْوِیَهُمْ مِنَ الْحَوْضِ یَوْمَ الْعَطَشِ»
بار خدایا! من این جانها و این بدنها را به تو میسپارم، تا در روز تشنگی، آنان را از حوض سیراب کنی.
معاویه بن وهب میگوید:
امام صادق علیهالسلام همچنان این دعا را در حال سجده میخواند. هنگامی که حضرت از نماز فارغ شد، به ایشان عرض کردم:
«جُعِلْتُ فِدَاکَ، لَوْ أَنَّ الدُّعَاءَ الَّذِی سَمِعْتُهُ مِنْکَ کَانَ لِمَنْ لَا یَعْرِفُ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ، لَظَنَنْتُ أَنَّ النَّارَ لَا تَطْعَمُ مِنْهُ شَیْئاً أَبَداً»
«فدایت شوم! اگر این دعایی که از شما شنیدم، برای کسی بود که خداوند عزوجل را نمیشناسد، گمان میکردم آتش هرگز چیزی از او را نمیخورد و به او آسیبی نمیرساند، به خدا سوگند، آرزو کردم که ای کاش او را زیارت کرده بودم و حج به جا نیاورده بودم.
امام علیهالسلام فرمود:
«مَا أَقْرَبَکَ مِنْهُ! فَمَا الَّذِی یَمْنَعُکَ مِنْ زِیَارَتِهِ یَا مُعَاوِیَهُ؟ وَلِمَ تَدَعُ ذَلِکَ؟»
چه قدر به او نزدیک هستی! پس چه چیزی تو را از زیارت او بازمیدارد، ای معاویه؟ چرا آن را ترک میکنی؟
معاویه میگویدعرض کردم: فدایت شوم! نمیدانستم که این امر تا این اندازه اهمیت و فضیلت دارد.
امام صادق علیهالسلام فرمود: ای معاویه! … آن را به خاطر ترس از هیچکس ترک نکن؛ زیرا کسی که زیارت او را از روی ترس ترک کند، چنان حسرتی خواهد دید که آرزو میکند ای کاش قبرش او را بیرون انداخته بود.
آیا دوست نداری خداوند شخص تو را در میان کسانی ببیند که رسول خدا (صلیاللهعلیهوآله) برای آنان دعا میکند؟
«أَمَا تُحِبُّ أَنْ تَکُونَ غَداً مِمَّنْ تُصَافِحُهُ الْمَلَائِکَهُ؟»
آیا دوست نداری فردا از کسانی باشی که فرشتگان با آنان مصافحه میکنند؟
«أَمَا تُحِبُّ أَنْ تَکُونَ غَداً فِی مَنْ رُئِیَ وَلَیْسَ عَلَیْهِ ذَنْبٌ یُتْبَعُ بِهِ؟»
آیا دوست نداری فردا از کسانی باشی که دیده میشوند، در حالی که هیچ گناهی بر آنان نیست که به سبب آن مورد پیگرد قرار گیرند؟
«أَمَا تُحِبُّ أَنْ تَکُونَ غَداً فِی مَنْ یُصَافِحُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَیْهِ وَآلِهِ؟»
آیا دوست نداری فردا از کسانی باشی که با رسول خدا صلیاللهعلیهوآله مصافحه میکنند؟
(مصباح الزائر جلد۱ صفحه۱۹۳)

