«فدک» و ماجرای ادعای آن توسط امام‌ کاظم ‌(علیه السلام)

عضو هییت علمی دانشگاه گفت: «فدک» تنها یک سرزمین نبود، بلکه میراث پیامبران و نماد حقانیت ایمه اطهار‌(ع) بود و این ادعای خلافتی است که امام کاظم‌(ع) در جهان اسلام آن روز عرضه داشتند.

به گزارش «شیعه نیوز» به نقل از فارس، «اصغر منتظر القایم» نویسنده کتاب «تاریخ امامت»اظهار داشت: امام کاظم (ع) در دوران خلفای عباسی دوران سختی را گذراندند در این دوره علیرغم فشارها و سختی‌هایی که وجود داشت حضرت موسی‌بن جعفر (ع) توانستند جامعه شیعی آن روز را رهبری و یاران زیادی را پرورش دهند، البته حوزه پر رونقی که در زمان پدر ایشان وجود داشت به دلیل مهاجرت مردم از مدینه به بغداد دیگر وجود نداشت.

این استاد دانشگاه عنوان کرد: آنچه که مسلم است امام کاظم (ع) با تربیت ۲۷۴ نفر از شاگردانشان نهضت تشیع را رهبری و پیش می‌بردند لذا شاگردان این امام همام نیز آثار زیادی را به رشته تحریر در آوردند که از آن جمله می‌توان به «یونس‌بن عبدالرحمن» را نام برد که این شخصیت از نظر دینی و علمی آنقدر قوی بود که امام کاظم (ع) درباره وی فرمودند نشانه‌های دین را از از یونس بگیرید.

وی در ادامه با اشاره به اینکه برخی از ایمه هدی (ع) درباره یونس‌بن عبدالرحمن احادیثی را نقل کرده‌اند، ابراز داشت: امام رضا (ع) نیز درباره شخصیت یونس بن عبدالرحمن فرموده‌‌اند که یونس، سلمان زمانش بود و امام هادی (ع) درباره یکی از کتاب‌های وی بیان داشته‌اند: این کتاب براساس دین من و دین پدران من نوشته شده که تمام مطالب آن مطالب برحقی است و بدین ترتیب برای یونس‌بن عبدالرحمن ۳۵ اثر ذکر کرده‌اند.

نویسنده کتاب تاریخ امامت خاطرنشان کرد: آنچه که تاریخ به ما نشان می‌دهد این است با وجود همه مخالفت‌ها و مشکلاتی که برای امام کاظم (ع) وجود داشت و ساعات پایانی عمر گرانقدر خویش را از سال ۱۷۹ در زندان به سر برده و حدود ۴ سال را در حبس بودند و علیرغم اینکه رژیم ستمگر بر جامعه حاکم بود اما امام (ع) داعیه خلافت و بر حقانیت بودن خویش را نیز داشتند و ادعای هارون‌الرشید را برای خلافت باطل می‌دانستند.

وی در ادامه به یکی از موارد داعیه‌دار خلافت بودن حضرت موسی‌بن جعفر (ع) اشاره کرد و افزود: روزی هارون‌الرشید خطاب به امام کاظم (ع) گفت: «مقدار فدک را برای ما مشخص کن تا من آنرا به شما بازگردانم. او فکر می‌کرد امام با یک قطعه زمین دنیوی راضی شده و سکوت خواهند کرد اما امام کاظم (ع) فرمودند: این میراث ما (فدک) و میراث جد ماست که مرزهای آن از سمرقند، افریقیه، ارمنستان و یمن است. ناگهان رنگ از رخسار هارون پرید و گفت: این که تمام خلافت ماست حضرت فرمود: بله این میراث پیامبر اسلام است و به تو گفته بودم که اگر من مرزهای فدک را مشخص کنم تو آن را به ما نخواهی داد.

منتظر القایم بیان داشت: این مسیله نشانگر آن است که فدک، تنها یک زمین نبود بلکه میراث پیامبر و حقانیت ایمه اطهار (ع) بود و این ادعای خلافتی است که امام کاظم‌(ع) بر جهان اسلام آن روز عرضه داشتند، و پس این ملاقات بود که هارون الرشید تصمیم به قتل امام (ع) گرفت.

وی در خصوص برنامه مهندسی ـ فرهنگی امام کاظم‌(ع) تصریح کرد: امام موسی‌بن‌ جعفر‌(ع) در راه اثبات حقانیت خویش با استدلال و معرفت عمیق در مقابل دشمنان استدلال می‌کردند که اگر شیعیان، امام کاظم (ع) را بخواهند به عنوان الگویی برای خود قرار دهند باید نسبت به مقام شامخ آن حضرت معرفت‌های لازم را کسب کرده و از حقانیت ایشان دفاع کنند.

دانشیار گروه تاریخ دانشگاه اصفهان یکی از نکات دیگری که در راهبرد و مهندسی فرهنگی امام موسی‌بن جعفر (ع) مورد توجه است این بود که ایشان بهترین وسیله تقرب به خدا را پس از کسب معرفت را نماز می‌دانستند.

وی همچنین گفت: امام کاظم (ع) همواره به همنشینی با اهل دین توصیه می‌کردند و لازم است که ما نسبت به همنشینان خود توجه داشته و با کسانی که اهل دین و درد دین دارند، نشست و برخاست کنیم زیرا شرف دنیا و آخرت ما به آن بستگی دارد، عقل و سپاه عقل را نیز باید خوب شناخت تا از رهیافتگان به حقیقت باشیم.

وی با اشاره به روایتی در صفحه ۴۵۵ کتاب «تحف العقول» ابراز داشت: حضرت می‌فرمایند اگر شما می‌خواهید مقرب درگاه الهی شده و راه درست را بیابید باید صفات رذیله را از خود دور کرده و به صفات پسندیده متخلق شوید و در همین جا بیان می‌کنند که خداوند متعال می‌فرماید: «وَمَا خَلَقْتُ الْجِنَّ وَالْإِنسَ إِلَّا لِیَعْبُدُونِ» (ما انسان را نیافریدیم مگر برای پرستش و عبودیت). این عبودیت با این برنامه امام موسی کاظم (ع) حاصل خواهد شد.

شیعه نیوز