همان طوری که نجس کردن مسجد حرام بوده نجس کردن حرم و ضریح پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله) و امامان (علیهم السلام) نیز حرام است و اگر یکی از آنها نجس شود چنانچه نجس ماندن آن بی‌احترامی باشد تطهیر آن واجب است بلکه احتیاط واجب آن است که اگر بی‌احترامی هم نباشد آن را تطهیر کنند.

سوال:
۱. اگر یکی از صحن های حرم ایمّه اطهار (علیهم السلام) نجس شد آیا پاک کردن آن واجب است
۲. اگر داخل حرم نجس شد ولی نه زیر گنبد بلکه در یکی از اتاق ها یا شبستان های نزدیک به فضای زیر قبه آیا در این صورت تطهیر واجب است
منظور از حرم همان زیر گنبد و جایی است که در آن ضریح مقدس و قبر مطهر قرار دارد و به آن حرم و مشهد شریف گفته می‌شود.[۱] نجس کردن حرم پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله) و ایمه اطهار (علیهم السلام) و ضریح آنان نیز حرام است.[۲] یعنی همان طوری که نجس کردن مسجد حرام بوده نجس کردن حرم و ضریح پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله) و امامان (علیهم السلام) نیزحرام است و اگر یکی از آنها نجس شود چنانچه نجس ماندن آن بی‌احترامی باشد تطهیر آن واجب است بلکه احتیاط واجب[۳] آن است که اگر بی‌احترامی هم نباشد آن را تطهیر کنند.[۴]

پس با توجه به نکته بالا در پاسخ گفته می شود:
۱. از آنجایی که به صحن ها حرم به معنای ذکر شده صدق نمی کند بنابراین صحن ها در حکم مساجد نیستند[۵] و تطهیر آن در صورت نجس شدن واجب نیست مگر این که در عرف بی احترامی و هتک حرمت محسوب شود که در این صورت تطهیر آن واجب است. البته امروزه که بحمدالله اکثر بارگاه های مطهر امامان و امامزادگان دارای خدمتگزارانی است که در جهت نظافت آن فعال هستند بهتر است در صورت نجاست نقطه ای از آن به آنان اطلاع داده شود.
بله! گاهی در قسمتی از صحن ها مسجد ساخته شده است که در آن صورت آن قسمت در حکم مسجد است.

پی نوشت:
[۱]. خامنه ای سید علی اجوبة الاستفتایات (فارسی) ص ۸۶ س ۴۲۴ توضیح المسایل (محشی – امام خمینی) ج ۱ ص ۲۱۳
[۲]. موسوی خمینی (امام خمینی) سید روح الله توضیح المسایل ص ۳۸ م ۱۳۱ و ص ۲۰۱ م ۸۸۶
[۳]. اما برخی از مراجع در صورت بی احترامی نشدن تطهیر آن را احتیاطاً مستحب می دانند مانند: آیات عظام اراکی خویی فاضل تبریزی سیستانی زنجانی احتیاط مستحبّ آن است که اگر بی‌احترامی هم نباشد آن را تطهیر کنند توضیح المسایل (محشی – امام خمینی) ج ۱ ص ۵۰۴ م ۹۰۴.
[۴]. توضیح المسایل (محشی – امام خمینی) ج ۱ ص ۵۰۴ م ۹۰۴ موسوی خمینی (امام خمینی) سید روح الله نجاة العباد ص ۷۵
[۵]. بهجت محمد تقی جامع المسایل ج ۱ ص

 



شیعه نیوز