-در زمان یا زمان هایی از روز جمعه دعا و درخواست مستجاب می گردد

· خَطَبَ أَمِیرُ الْمُؤْمِنِینَ علیه السلام فِی الْجُمُعَةِ فَقَال: فِیهِ‏ سَاعَةٌ مُبَارَکَةٌ لَا یَسْأَلُ‏ اللَّهَ‏ عَبْدٌ مُؤْمِنٌ‏ فِیهَا شَیْیاً إِلَّا أَعْطَاهُ.[1]

امیرالمؤمنین علیه السلام در خطبه نماز روز جمعه فرمود: در روز جمعه ساعت مبارکی است که بنده مؤمن در آن زمان چیزی از خداوند درخواست نمی کند مگر آن که خداوند به او عطا می کند.

· عَنْ جَابِرٍ قَالَ کَانَ عَلِیٌّ علیه السلام یَقُولُ‏: أَکْثِرُوا الْمَسْأَلَةَ فِی‏ یَوْمِ‏ الْجُمُعَةِ وَ الدُّعَاءَ فَإِنَ‏ فِیهِ‏ سَاعَاتٍ‏ یُسْتَجَابُ‏ فِیهَا الدُّعَاءُ وَ الْمَسْأَلَةُ مَا لَمْ تَدْعُوا بِقَطِیعَةٍ أَوْ مَعْصِیَةٍ أَوْ عُقُوقٍ.[2]

جابر بن عبدالله انصاری گفت: امیرالمؤمنین علیه السلام می فرمود: روز جمعه به مقدار زیاد دعا و درخواست کنید زیرا در این روز ساعاتی است که دعا و خواسته ها در آن مستجاب می شود مادامی که برای قطع رحم یا معصیتی یا نافرمانیِ والدین نباشد.

2-زمان های استجابت دعا در روز جمعه

بر اساس روایات روز جمعه استجابت دعا در دو زمان انجام می شود:

الف- هنگام زوال خورشید

ب- قبل از غروب

· عَنْ أَبِی جَعْفَرٍ علیه السلام قَالَ‏‏: فِی یَوْمِ الْجُمُعَةِ سَاعَةٌ لَا یَسْأَلُ اللَّهَ عَبْدٌ مُؤْمِنٌ فِیهَا حَاجَةً إِلَّا أَعْطَاهُ وَ هِیَ مِنْ‏ حِینِ‏ تَزُولُ‏ الشَّمْسُ‏ إِلَی‏ حِینِ‏ یُنَادَی‏ بِالصَّلَاةِ.[3]

حضرت باقر علیه السلام فرمود: در روز جمعه ساعتی است که بنده مؤمن از خداوند حاجتی را درخواست نمی کند مگر آن که خداوند به او عطا می کند و آن زمان از زمان زوال خورشید(یعنی ظهر شرعی) تا زمانی که برای خواندن نماز ندا می دهند.

· عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سِنَانٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ علیه السلام قَالَ: السَّاعَةُ الَّتِی یُسْتَجَابُ فِیهَا الدُّعَاءُ یَوْمَ الْجُمُعَةِ مَا بَیْنَ فَرَاغِ الْإِمَامِ مِنَ الْخُطْبَةِ إِلَی أَنْ‏ یَسْتَوِیَ‏ النَّاسُ‏ فِی‏ الصُّفُوفِ‏ وَ سَاعَةٌ أُخْرَی مِنْ آخِرِ النَّهَارِ إِلَی غُرُوبِ الشَّمْسِ.[4]

حضرت صادق علیه السلام فرمود: زمانی که دعا در روز جمعه مستجاب می شود نخست بعد از فراغت امام از خطبه نماز جمعه تا تنظیم صفوف برای خواندن نماز و سپس آخرین ساعت روز تا غروب خورشید است.

· عَنْ زَیْدِ بْنِ عَلِیٍّ عَنْ آبَایِهِ علیهم السلام عَنْ فَاطِمَةَ بِنْتِ النَّبِیِّ علیهاالسلام قَالَتْ‏: سَمِعْتُ النَّبِیَّ صلّی الله علیه و آله قَالَ: إِنَّ فِی الْجُمُعَةِ لَسَاعَةً لَا یُرَاقِبُهَا رَجُلٌ‏ مُسْلِمٌ یَسْأَلُ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ فِیهَا خَیْراً إِلَّا أَعْطَاهُ إِیَّاهُ. قَالَتْ: فَقُلْتُ: یَا رَسُولَ اللَّهِ! أَیُّ سَاعَةٍ هِیَ قَالَ: إِذَا تَدَلَّی نِصْفُ عَیْنِ الشَّمْسِ لِلْغُرُوبِ. قَالَ: وَ کَانَتْ فَاطِمَةُ علیهاالسلام تَقُولُ لِغُلَامِهَا: اصْعَدْ عَلَی الظِّرَابِ‏ فَإِذَا رَأَیْتَ‏ نِصْفَ‏ عَیْنِ‏ الشَّمْسِ‏ قَدْ تَدَلَّی لِلْغُرُوبِ فَأَعْلِمْنِی حَتَّی أَدْعُوَ.[5]

زید بن علیّ از پدرانش علیهم السلام از حضرت فاطمه علیهاالسلام روایت نموده که فرمود: از رسول خدا صلّی اللَّه علیه و آله شنیدم که فرمود: همانا در جمعه زمانی است که اگر مرد مسلمان آن را در نظر داشته باشد و در آن لحظه از خداوند خیری درخواست کند مگر آن که خداوند به او عطا می‏کند. حضرت زهرا علیهاالسلام فرمود: عرض کردم: ای پیامبر خدا! آن ساعت چه موقعی است فرمود: هر گاه نصف قرص خورشید در هنگام غروب پنهان شده باشد. بنابر این حضرت فاطمه علیهاالسّلام به غلامش می‏فرمود: بالای بلندی برو پس هر گاه نیمی از قرص خورشید را دیدی که به غروب نزدیک شد به من خبر ده تا دعا کنم.

3-دعایی که در زمان استجابت دعا در روز جمعه خوانده می شود

· از رسول خدا صلّی الله علیه و آله روایت شده است که روز جمعه در ساعت استجابت دعا این دعا را بخوانی و به دنبال آن برای هر آنچه می خواهی دعا کنی:

«سُبْحَانَکَ‏ لَا إِلَهَ‏ إِلَّا أَنْتَ‏ یَا حَنَّانُ‏ یَا مَنَّانُ‏ یَا بَدِیعَ السَّمَاوَاتِ وَ الْأَرْضِ یَا ذَا الْجَلَالِ وَ الْإِکْرَامِ».[6]

مرحوم کفعمی در البلدالامین این دعا را نقل می کند و می گوید:

این دعا در روز جمعه در ساعتِ استجابت دعا یعنی زمانی که نصف قرص خورشید پنهان شد خوانده شود.[7]

دعای سمات و دعای عشرات نیز از ادعیه ای می باشند که در آخرین ساعت روز جمعه خوانده می شوند.


[1] - من لا یحضره الفقیه ج‏1 ص431

[2] - المحاسن ج‏1 ص58-59

[3] - دعایم الإسلام ج‏1 ص181

[4] - الکافی ج‏3 ص414

[5] - معانی الأخبار ص399-400

[6] - بحار الأنوار ج‏89 ص363 به نقل از مصباح کفعمی

[7] - البلد الأمین ص 89



فطرت