آیا شهادت حضرت محسن (ع) با این سخن پیامبر (ص) که خطاب به حضرت زهرا (س) فرمود: تو نخستین کس از اهل بیتم هستی که به من ملحق می شوی، در تعارض نیست؟

توضیح سؤال:

طبق روایت های متواتر سنی وشیعه حضرت فاطمه سلام الله علیها اولین شخصی از اهل بیت بعد از رسول خدا صلی الله علیه وآله وسلم به آن حضرت ملحق می شود.

از طرف دیگر حضرت محسن شهید، برادر حسن وحسین وپسر حضرت فاطمه علیهم السلام می باشد ؛ یعنی او از اهل بیت است ؛ ولی او زودتر از مادرش از دنیا رفته است.

آیا رسول الله (نعوذ بالله) اشتباه گفته است، یا اصلا محسنی در کار نبوده؟

پاسخ :

این که حضرت محسن علیه السلام به شهادت رسیده قطعی است. روایات فراوانی در کتاب‌های شیعه و سنی این مطلب را تأیید می‌کند که ما فقط به سه روایت از کتاب‌های اهل سنت اشاره می‌کنیم.

شهرستانی، از علمای اهل سنت در الملل و النحل می‌نویسد:

إنّ عمر ضرب بطن فاطمة علیها السلام یوم البیعة حتّی ألقت الجنین من بطنها وکان عمر یصیح: إحرقوا دارها بمن فیها، وماکان فی الدار غیر علیّ وفاطمة والحسن والحسین وزینب(علیهم السلام).

الملل والنحل، ج1،‌ ص57. طبعة بیروت، دار المعرفة.

عمر در روز بیعت با ابوبکر با لگد به شکم فاطمه (سلام الله علیها) زد تا این که فرزند حضرت زهرا سقط شد، و عمر فریاد می‌زد:"خانه را با تمام کسانی که در داخل خانه است، آتش بزنید"در حالی که در درون خانه کسی غیر از علی، فاطمه، حسن، حسین و حضرت زینب علیهم السلام نبود.

ابن حجر عسقلانی می‌نویسند:

إنّ عمر رفس فاطمة حتّی أسقطت بمحسن.

لسان المیزان،‌ ج1، ص268 و سیر اعلام النبلاء، الذهبی، ج15 ‌، ص578.

و صفدی، یکی دیگر از بزرگان اهل سنت می‌نویسد:

إنّ عمر ضرب بطن فاطمة یوم البیعة حتّی ألقت المحسن من بطنها.

الوافی بالوفیات، ج5،‌ ص347.

عمر، با لگد محکم به شکم فاطمه (سلام الله علیها) زد تا این که فرزندش محسن سقط شد.

و از طرف دیگر همان طور که شما اشاره کردید، این مطلب که حضرت زهرا نخستین کس از اهل بیت آن حضرت بود که به رسول اکرم ملحق شد، قطعی است، اما این چگونه می‌توان تعارض مورد نظر را رفع کرد، در جواب می‌گوییم:

در تمامی این روایات از کلمه «اهل بیت» استفاده شده است و پیامبر می‌فرماید « تو نخستین کس از «اهل بیت» من هستی که به من ملحق خواهی شد» و اهل بیت در سخن پیامبر، به کسانی اطلاق می‌شود که خداوند طبق آیه تطهیر آن‌ها را از هر گونه رجس و پلیدی پاک کرده است و رسول خدا صلی الله علیه وآله وسلم نیز با کشیدن کساء بر سر حضرت علی، فاطمه زهرا، امام حسن و امام حسین علیهم السلام، اطلاق کلمه اهل بیت را به همین افراد منحصر کرده است.

این مطلب با بیش از هفتاد روایتی که فقط در کتاب‌های اهل سنت وجود دارد، قابل اثبات است.

http://valiasr-aj.com/fa/page.php?bank=question&id=768

http://valiasr-aj.com/fa/page.php?bank=question&id=149

از این رو، کلمه اهل بیت، فقط شامل اصحاب کساء می‌شود و شامل کس دیگر از جمله، حضرت محسن، حضرت زینب و... و نیز شامل زنان پیامبر و یا هر کسی دیگر نخواهد شد.

(و البته طبق روایات صحیح السند دیگر، اهل بیت شامل بقیه ایمه معصومین علیهم نیز خواهد شد که بحث آن را باید در جای دیگر دنبال کرد).

و حضرت زهرا سلام الله علیها نخستین کس از اهل بیت پیامبر بود که با ضربه‌ عمر بن الخطاب به شهادت رسید و پدر بزرگوارش ملحق شد ؛ بنابراین، هیچ تعارضی وجود نخواهد داشت.

اما روایاتی که حضرت رسول صلی الله علیه وآله وسلم به حضرت زهرا سلام الله علیها بشارت دادند: از قرار ذیل است. ما به جهت اختصار فقط به چند روایت از کتاب‌های شیعه و سنی بسنده می‌کنیم و فقط روایت اول را ترجمه می‌کنیم:

مرحوم شیخ مفید می‌نویسد:

فَجَاءَتِ الرِّوَایَةُ أَنَّهُ قِیلَ لِفَاطِمَةَ (علیها السلام) مَا الَّذِی أَسَرَّ إِلَیْکِ رَسُولُ اللَّهِ (صلی الله علیه وآله وسلم) فَسُرِیَ عَنْکِ مَا کُنْتِ عَلَیْهِ مِنَ الْحَزَنِ وَ الْقَلَقِ بِوَفَاتِهِ قَالَتْ إِنَّهُ خَبَّرَنِی أَنَّنِی أَوَّلُ أَهْلِ بَیْتِهِ لُحُوقاً بِهِ وَ أَنَّهُ لَنْ تَطُولَ الْمُدَّةُ بِی بَعْدَهُ حَتَّی أُدْرِکَهُ فَسُرِیَ ذَلِکَ عَنِّی.

الإرشاد فی معرفة حجج الله علی العباد، ج‏1، ص: 187 و بحار الأنوار - العلامة المجلسی - ج 22 - ص 470.

گویند از فاطمه پرسیدند رسول خدا (صلی الله علیه وآله وسلم) با تو چه رازی گفت که اندوه وفات او از دلت رفت و از اضطرابت کاسته شد و صورتت برافروخته گردید؟ فرمود رسول خدا (صلی الله علیه وآله وسلم) به من اعلان کرد:

"تو نخستین کس از «اهل بیت» من هستی که به من ملحق خواهی شد و ماندن تو پس از من بطول نمی‏انجامد"

این خبر مرا خوشحال کرد و اندوه من برطرف گردید.

و ابن جریر طبری شیعی نیز می‌نویسد:

عن أبی بصیر، عن أبی عبد الله (علیه السلام)، قال: لما قبض رسول الله (صلی الله علیه وآله) ما ترک إلا الثقلین، کتاب الله وعترته أهل بیته، وکان قد أسر إلی فاطمة (صلوات الله علیها) أنها لاحقة به، وأنها أول أهل بیته لحوقا.

دلایل الامامة - محمد بن جریر الطبری (الشیعی) - ص 131.

و در کتاب‌های اهل سنت نیز این مطلب به وفور آمده است. محمد بن اسماعیل بخاری در صحیح‌ترین کتاب‌ اهل سنت بعد از قرآن می‌نویسد:

3353 - حَدَّثَنَا أَبُو نُعَیْمٍ حَدَّثَنَا زَکَرِیَّاءُ عَنْ فِرَاسٍ عَنْ عَامِرٍ الشَّعْبِیِّ عَنْ مَسْرُوقٍ عَنْ عَایِشَةَ رَضِیَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَتْ أَقْبَلَتْ فَاطِمَةُ تَمْشِی کَأَنَّ مِشْیَتَهَا مَشْیُ النَّبِیِّ صَلَّی اللَّهُ عَلَیْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ النَّبِیُّ صَلَّی اللَّهُ عَلَیْهِ وَسَلَّمَ مَرْحَبًا بِابْنَتِی ثُمَّ أَجْلَسَهَا عَنْ یَمِینِهِ أَوْ عَنْ شِمَالِهِ ثُمَّ أَسَرَّ إِلَیْهَا حَدِیثًا فَبَکَتْ فَقُلْتُ لَهَا لِمَ تَبْکِینَ ثُمَّ أَسَرَّ إِلَیْهَا حَدِیثًا فَضَحِکَتْ فَقُلْتُ مَا رَأَیْتُ کَالْیَوْمِ فَرَحًا أَقْرَبَ مِنْ حُزْنٍ فَسَأَلْتُهَا عَمَّا قَالَ فَقَالَتْ مَا کُنْتُ لِأُفْشِیَ سِرَّ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّی اللَّهُ عَلَیْهِ وَسَلَّمَ حَتَّی قُبِضَ النَّبِیُّ صَلَّی اللَّهُ عَلَیْهِ وَسَلَّمَ فَسَأَلْتُهَا فَقَالَتْ أَسَرَّ إِلَیَّ إِنَّ جِبْرِیلَ کَانَ یُعَارِضُنِی الْقُرْآنَ کُلَّ سَنَةٍ مَرَّةً وَإِنَّهُ عَارَضَنِی الْعَامَ مَرَّتَیْنِ وَلَا أُرَاهُ إِلَّا حَضَرَ أَجَلِی وَإِنَّکِ أَوَّلُ أَهْلِ بَیْتِی لَحَاقًا بِی فَبَکَیْتُ فَقَالَ أَمَا تَرْضَیْنَ أَنْ تَکُونِی سَیِّدَةَ نِسَاءِ أَهْلِ الْجَنَّةِ أَوْ نِسَاءِ الْمُؤْمِنِینَ فَضَحِکْتُ لِذَلِکَ.

صحیح البخاری - البخاری - ج 4 - ص 183.

و نیز طبرانی در معجم کبیر خود می‌نویسد:

عن عایشة قالت قلت لفاطمة بنت رسول الله صلی الله علیه وسلم رأیتک أکببت علی النبی صلی الله علیه وسلم فی مرضه فبکیت ثم أکببت علیه ثانیة فضحکت ‹ صفحه 420 › قالت أکببت علیه فأخبرنی أنه میت فبکیت ثم أکببت علیه فأخبرنی أنی أول أهل بیته لحوقا به وأنی سیدة نساء أهل الجنة.

المعجم الکبیر - الطبرانی - ج 22 - ص 419 – 420.

گروه پاسخ به شبهات

مؤسسه تحقیقاتی حضرت ولی عصر (عج)



گروه پاسخ به شبهات مؤسسه تحقیقاتی حضرت ولی عصر (عج)